Ba lần đến Cù Lao Câu
Ba lần đến Cù Lao Câu
Bài 1: Những con người trên đảo
BT- Cù Lao Câu
thuộc huyện Tuy Phong. Hòn đảo này cho đến bây giờ vẫn giữ được vẻ hoang sơ và
tươi đẹp. Khám phá Cù Lao Câu chắc chắn sẽ là một chuyến đi lý thú.
![](/data/news/2018/7/7577/balan.jpg)
Với nhiều nhà báo, Cù Lao Câu được
khám phá từ khi chưa có du khách. Hồi ấy anh em phóng viên kể trên đảo vắng đến
nỗi đi gặp ba anh bộ đội, chào nhau rồi hai nhóm hai hướng, buổi trưa lại gặp
đúng ba anh ấy rồi chào nhau, rồi hai nhóm hai hướng… Nhưng Cù Lao Câu bây giờ
khác rồi, cuối tuần bốn, năm trăm khách là bình thường.
Tôi đến Cù Lao Câu để theo những bà
mẹ rùa vào thời điểm sinh nở. Tuy vậy, mọi chuyện không hề dễ dàng. Trên hòn đảo
nhỏ 1,5 ha ấy có rất nhiều bãi cát và hang đá đẹp. Nhưng những bà mẹ rùa rất cẩn
thận. Chúng bò vào bờ, chậm rãi khám khá, lựa chọn rồi lại trở về biển. Khi
quyết định được nơi gửi trứng, chúng cũng thường đào nghi binh vài chỗ. Hôm ấy,
cả bọn chờ đợi mệt mỏi nên đi ngủ, chỉ mỗi Hiển, cậu quay phim của đoàn, là
thức. Hiển theo mấy anh ở trung tâm bảo tồn biển Cù Lao Câu ra nơi được phán
đoán là rùa sẽ vào đẻ. Cả nhóm ém mình chờ. Không chuyện trò, không hút thuốc,
họ cứ im lặng kiên nhẫn như vậy. 3 giờ sáng, một bà mẹ rùa ngót tạ chậm chạp vào
bờ, lưng mốc xanh, hàu bám đầy trên mai, có lẽ đã lên chức mẹ nhiều lần lắm
rồi... Dùng những cái chân to bè của mình, nó đào một hố cát thật sâu và từ từ
đẻ 108 chiếc trứng tròn xinh vào đó.
Câu chuyện được Hiển kể lại khiến
chúng tôi sôi lên vì ghen tỵ. Bù lại, anh em trung tâm hứa sẽ báo ngày rùa nở
cho chúng tôi. Nói thì nói vậy nhưng mấy ai được xem rùa nở. Lập - một cán bộ
của trung tâm nói: “Giây phút rùa nở là thiêng liêng nhất. Bãi cát đang im lìm
bỗng cựa quậy, rồi một chiếc đầu bé tí, xinh xắn, hai cái đầu bé tí xinh xắn…
trồi bên. Ngay lập tức chúng băng băng nhào ra biển. Nhưng anh em bảo tồn đã chờ
sẵn rồi. Chúng tôi bế chúng và đi bộ ra mép nước, thả chúng xuống. Như vậy, bé
rùa không mất công bò một quãng đường xa và có sức bơi thật lâu, thật nhanh
trong đại dương”. Trứng rùa nở có lẽ phải đạt đến con số 90% nhưng cứ một ngàn
con nở ra thì chỉ một con còn sống và sinh trưởng. Khi đến tuổi làm mẹ, chúng sẽ
quay về nơi chúng nở để đẻ trứng. Như vậy, cũng có nghĩa bà mẹ rùa hôm qua, khi
trước đã chào đời trên biển Cù Lao Câu. Giới tính của rùa sẽ được nhiệt độ xác
định là cái hay đực chứ không phải do rùa bố mẹ. Một nghiên cứu cho biết nhiệt
độ trên 290C thì trứng sẽ nở ra rùa cái, dưới 290C thì sẽ cho ra rùa đực, vì vậy
việc thay đổi nhiệt độ mỗi nơi có ảnh hưởng rất lớn đến tỷ lệ đực cái của rùa và
có thể làm mất cân bằng giới tính của chúng. Ngày từ trứng biến thành rùa con
cũng dao động khá xa, khoảng hai tuần. Chính vì vậy, canh ngày rùa nở rất khó,
nhưng anh em của khu bảo tổn biển chưa bỏ sót cuộc rùa nở nào.
![](/data/news/2018/7/7577/balan1.jpg) |
Khung cảnh hoang sơ, thanh sạch và tươi đẹp
của Cù Lao Câu. Ảnh: Đình Hòa |
Cùng có mặt trên đảo với chúng tôi
là một nhóm thợ lặn chuyên nghiệp và bỏ thời gian chính cho biển. Trong nhóm có
một thiếu nữ xinh xắn và vui tính. Họ đến Cù Lao Câu rất nhiều lần nên hiểu rõ
từng rạn đá, từng đàn cá. Buổi chiều, nhóm lặn đi ra biển và một giờ sau mang về
khoảng 3 kg cá tươi xanh cho nồi cháo. Nhóm chúng tôi mua ghẹ của ngư dân để góp
mồi. Ghẹ bán theo mớ, không cần cân, rất tươi và rẻ bất ngờ.
Trên đảo chủ yếu là bộ đội, họ có
một doanh trại lớn và xây cất kiên cố. Mỗi du khách lên đảo đều được ghi vào ba
danh sách để giao cho chủ tàu, ban quản lý khu bảo tồn biển và đơn vị quân đội
này. Họ có nhiệm vụ quản lý người ra vào và bảo vệ sự an bình cho một mảnh đất
trên biển Đông. Trên đảo ít người nên hầu như tất cả đều là người nhà dù họ đến
từ rất nhiều nơi khác nhau. Ngoài khu bảo tồn biển và doanh trại bộ đội, trên
đảo có đúng hai hộ dân. Ông Tư Hữu có một cái quán khá to và đông khách, có lúc
ông đón đến hai trăm người, vì vậy vợ ông, con gái và mấy cô giúp việc tay đập
vào chân cũng không phục vụ kịp. Ngược với quán ông Tư Hữu, quán ông Ba Hùng nhỏ
bé và vắng vẻ. Mỗi khi có tàu ra hay vào, ông Ba Hùng đều mang ghế nhựa đặt sát
tàu cho khỏi ướt chân du khách, nhưng du khách vừa xuống là ào vào quán ông Tư
Hữu. Tôi cũng vậy, vì tôi tưởng quán ông Ba Hùng là… bếp của quán ông Tư Hữu. Bù
lại, quán ông Ba Hùng nấu ăn rất ngon và có nhiều gió mát hơn. Ngủ đêm ở quán
ông Ba Hùng là một trải nghiệm rất thú vị. Chúng tôi được ông Ba Hùng mắc cho 3
cái võng lưới sát nhau. Giữa mùa hè nhưng ông bảo khuya gió rất lạnh nên phải
nằm trong nhà. Nửa đêm, gió bốc từng nắm cát ném rào rào lên mái tôn. Lâu lâu
trời đổ mưa, tiếng mưa hòa với tiếng sóng biển tạo thành một khúc nhạc lạ lùng.
Tôi chưa từng ngủ trên võng nên đau cổ rồi mỏi lưng, cựa quậy cả đêm không thể
ngủ nổi. Cuối cùng tôi quyết định thức với biển. Tôi nghe tiếng máy tàu nặng nề
đè sóng ra khơi, tôi nhìn những đốm sáng dập dềnh trên những con tàu qua lại hòn
đảo… Nhưng giờ thì tôi biết, nếu mất ngủ, hãy cầm một chiếc đèn pin thật sáng và
quét nó trên mặt nước biển. Một cảnh tượng cực kỳ thú vị sẽ hiện ra, đó là hàng
trăm con cá bé tí, óng ánh vẩy bạc tung mình trên mặt nước. Ban ngày chúng sẽ
lặng lẽ bơi để tránh ánh nhìn con người, nhưng đêm xuống, trên biển sẽ là những
cuộc phô diễn kỹ thuật nhảy sóng đẹp mắt. Đó là một ấn tượng rất khó phai trong
lòng du khách.
Đảo không có nước ngọt, tất cả đều
phải chở từ đất liền ra, mất gần 60 phút trên tàu, vì vậy nước ngọt khá đắt, ba
mươi ngàn đồng cho một lần tắm. Nhưng thức ăn trên đảo đặc biệt tươi ngon do từ
biển được đưa thẳng lên bàn. Ngoài món canh chua, cá chiên, mực xào, tôm hấp…
hai quán trên đảo còn chế biến rất chuyên nghiệp món sò dương, nhum nướng… Dân
xứ biển như chúng tôi mà hoàn toàn bất ngờ khi con cá cơm bé xíu lại có thể cho
món cháo ngon đến như vậy.
Giữa một khung cảnh hoang sơ, thanh
sạch và tươi đẹp như Cù Lao Câu, cái vị ngon của hải sản chắc chắn sẽ được nhân
lên gấp nhiều lần.
Kim Oanh
Kỳ 2: Từ biển
lên bàn